Yerkürenin En Güzel Tarihi

Jacques Girardon - Yerkürenin En Güzel Tarihi


VE GÜNEŞ OLDU. . .

JACQUES GIRARDON: Bizim öykümüzde ilk baştaki kütle, kürecik nasıl bir şeydi?

ANDRE BRAHIC: Bir gaz ve toz bulutu. Yaklaşık yirmi yıldır, astronomlar eski bir rüyayı gerçekleştiriyorlar: Hemen hemen yıldızların doğuşuna tanıklık ediyorlar. Özellikle kızılötesi astronominin gelişmesi, bir yıldıza gebe olan, gözle görülebilir ışıkta matlaşan gaz ve toz küreciklerinin içini incelememizi sağlıyor. Şu anda, büyük bir hızla doğan yıldızlar var gözlemlediğimiz.

JACQUES GIRARDON: Uzay tozu nelerden oluşuyor?

ANDRE BRAHIC: Mikronun onda biri, bazen de bir mikron boyundaki taneciklerden. Kolayca hidrojenle, oksijenle bağ yapan bir sürü karbon atomu var. . . Bildiğiniz gibi uzayda pek çok molekül bulunur; hatta bunlardan bazıları Yerküre' de kararlı hale gelemez; örneğin bir oksijen atomuyla bir hidrojen atomundan oluşan OH kökü gibi. Etil alkol ve su bile var uzayda!

JACQUES GIRARDON: Bu serseri atomlar nereden geliyor?

ANDRE BRAHIC: Yıldızların patlaması sonucunda uzaya fırlatılmışlardır. Zaman zaman, bazı noktalarda birbirleriyle bağ yapıyorlar. Böylece orada biraz karbon, şurada biraz oksijen, biraz azot ortaya çıkıyor. . . Bu moleküller de bazen birleşip tozları oluşturuyorlar.

JACQUES GIRARDON: Yani, hidrojenden ve yıldız tozundan oluşan bir kürecik yalnız kalıverdi ve Güneş haline geldi.

ANDRE BRAHIC: Bütün güneş sistemi haline geldi!

JACQUES GIRARDON: Arada ne fark var?

ANDRE BRAHIC: Bu nokta önemli: Güneş'le aynı zamanda doğduk, ama Güneş'ten doğmadık. Yerküre, kimilerinin iki yüzyıl boyunca sandığı gibi Güneş'ten kopup soğumuş bir parça değildir.

JACQUES GIRARDON: Bundan nasıl emin olabiliriz?

ANDRE BRAHIC: Döteryum sayesinde; bu bir hidrojen izotopudur; yani, atom çekirdeğinde bir protonun yanında bir de nötronu olan bir hidrojen türüdür. Ama döteryum, yüksek sıcaklığa hiç dayanamaz. Bu nedenle soğuk, yıldızlararası ortamda bulunur; normalde 100 bin hidrojen atomuna karşılık 1 döteryum atomuna rastlanır. Buna karşılık, Güneş gibi yakıcı bir ortamda, 5 milyon hidrojen atomuna karşılık bir döteryum atomu vardır. Bana inanmıyorsanız biraz musluk suyu alın, oksijenle hidrojeni birbirinden ayırın (biraz enerjiye ihtiyacınız olacak!) ve atomları sayın. 100 bin hidrojen atomuna karşılık 1 döteryum atomu bulacaksınız. Sonuç: Yerküre, kesinlikle soğuk bir ortamdan doğmuştur.

JACQUES GIRARDON: Yerküre, Güneş'le aynı bulutsunun içinde doğdu mu, doğmadı mı?

ANDRE BRAHIC: İkisi de aynı kozadan geliyor. Ama gezegenler, küreciğin sıcaklığının daha az olduğu, dış kısmından doğdular.

JACQUES GIRARDON: Neden dış kısım daha soğuktu?

ANDRE BRAHIC: Çok basit; Güneş'i doğuracak olan iç kısmın çökmesiyle çok büyük miktarda enerji açığa çıkar. Bizim durumumuzda, bir gezegen merkezdeki ateşe ne kadar yakınsa, o kadar çok enerji alır.

Jacques Girardon - Yerkürenin En Güzel Tarihi


Bir sonraki bölüm hazırlandığında linki burada olacaktır.



Share this article :

Yorum Gönder

Not: Yalnızca bu blogun üyesi yorum gönderebilir.

 
SUPPORT / DESTEK : ATLAS
Copyright © 2014 ATLASİZM